Τρίτη, Αυγούστου 10, 2010

Αφύσικα

Δίπλα στην καλώς νοούμενη οικολογική συνείδηση, δίπλα στην ακόμα καλύτερα νοούμενη ανησυχία και εγρήγορση για τις αλλαγές στο κλίμα και γενικότερα στο περιβάλλον που επιφέρει ο ανθρώπινος παράγοντας, έχει αναπτυχθεί και ένα ιδεολόγημα που καθιστά την φύση κάτι σαν τον καλύτερο φίλο του ανθρώπου, ένα ιδεολόγημα σύμφωνα με το οποίο όταν επέρχεται η άλφα ή η βήτα φυσική καταστροφή αυτό συμβαίνει επειδή η φύση εκδικείται, εκδικείται για κάποια από τις ανωμαλίες που εμείς της προκαλέσαμε, με αποτέλεσμα πάλι εμείς να φταίμε. Το ιδεολόγημα αυτό έχει αναπτυχθεί ακριβώς επειδή ζώντας στο προστατευμένο περιβάλλον των πόλεων έχουμε αποξενωθεί από τη φύση και η αποξένωση από τη φύση έχει οδηγήσει στην εξιδανίκευση της φύσης: λίγο ακόμα και θα πειστούμε ότι αν δεν υπήρχε ο άνθρωπος που την καταστρέφει, αυτή θα μας φιλοξενούσε μέσα της όπως ο Παράδεισος τους πρωτόπλαστους. Ίσως γιατί παύοντας να πιστεύουμε στο Θεό που μας τιμωρεί μέσω της φύσης, η μόνη πειστική εξήγηση για τις φυσικές καταστροφές είναι το ανθρώπινο χέρι που επενέβη στην πάνσοφη και αρμονική φύση: κάποιος πρέπει πάντα να φταίει κι αφού δεν είναι ο Θεός, ας είμαστε εμείς· άλλωστε και στην μία και στην άλλη περίπτωση στις ενοχές μας τελικά απευθυνόμαστε.
Ωστόσο η φύση σκότωνε, σκοτώνει και θα σκοτώνει, εξολόθρευε, εξολοθρεύει και θα εξολοθρεύει, χωρίς αναγωγή σε κάποια αιτία που να έχει σχέση με το δίκαιο και την τιμωρία, χωρίς αναγωγή σε κάποια αιτία που να έχει σχέση με το καλό και το κακό, αφού το δίκαιο και το άδικο, το καλό και το κακό, είναι κάτι συναρπαστικά κατασκευασματάκια που μέσα από όλο το γνωστό μας φυσικό περιβάλλον κατοικοεδρεύουν μόνο στον ανθρώπινο εγκέφαλο. Κατασκευασματάκια ανθρώπινα, κατασκευασματάκια αφύσικα.

11 Comments:

At 8/10/2010 07:36:00 μ.μ., Anonymous Ανώνυμος said...

δεν τα έχεις αναλύσει μέσες άκρες, πχ πέρσι στο ''Περιβάλλον μου'' ίδιο μήνα, παρόμοια αγιογραφική απεικόνιση; we know...

η αμφίσημη υπόσταση

 
At 8/10/2010 10:28:00 μ.μ., Blogger Μετριοπαθής Ταλιμπάν (πρώην ΑΦ) said...

Έξοχη ιδέα και κείμενο, κάτι σαν κεραυνός εν αιθρία. Ενώ θα περίμενε κανείς να περιοριστεί το θέμα στη γραφικότητα του νεο-δρυϊσμού και κάποιων απομιμήσεών του στην Ελλάδα, επεκτείνεται στις σχέσεις του ανθρώπου με το Θεό και τη φύση.
Αυτό που κυρίως ξεχωρίζει τον πολυθεϊσμό από τον μονοθεϊσμό, είναι ότι στον πρώτο οι θεοί είναι ανθρωπομορφικές απεικονίσεις των δυνάμεων της φύσης (συμπεριλαμβανομένων και αυτών της ανρώπινης) και ως εκτούτου οι θεοί είναι απρόβλεπτοι, γεμάτοι πάθη και το σημαντικότερο από όλα οι πράξεις είναι εντελώς άσχετες με την ηθική. Οι θεοί είναι εντός του σύμπαντος, δημιουργήματα της ίδιας της φύσης, συμμετέχουν στο γίγνεσθαι, και δρουν επί των ανθρώπων με εντελώς αδιάφορα της ηθικής κριτήρια, όπως ακριβώς δρα η αγριεμένη θάλασσα όταν πνίγει ένα καράβι. Οι αμαρτίες μας, εκτός από την ύβρη, δεν τους αφορούν.
Αντιθέτως ο χριστιανικός Θεός, είναι εκτός σύμπαντος, οι ενέργειες του είναι μεν μυστικές αλλά έχουν ως τελικό σκοπό το καλό του ανθρώπου και ως μέγιστο κριτήριο την ηθική, οπότε το ίδιο απαιτεί και από εμάς με απειλή την τιμωρία. Παράλληλα, η φύση υποβαθμίζεται σε απλό θέατρο δοκιμής της ανθρώπινης ηθικής ακεραιότητας και περαίωσης του θεϊκού σχεδίου.
Οπότε στο λυκόφως του χριστιανισμού, θα οδηγηθούμε σε αυτό που περιγράφει ο oldboy, σε μία σύνθεση της προσωποποιημένης φύσης και του κριτή Θεού; Ποιος ξέρει, πάντως σίγουρα ο Νίτσε θα πήδαγε από τη χαρά του με το ενδεχόμενο μιας θρησκευτικής κυκλικής εναλλαγής

 
At 8/10/2010 11:54:00 μ.μ., Blogger Old Boy said...

Aμφίσημη υπόσταση, αυτό το νόημα έχουν οι εμμονές, το να μας επιτρέπουν να τις αναλύουμε διεξοδικότερα με το πέρασμα του χρόνου :) Όπως και να 'χει δηλώνω εντυπωσιασμένος από τη προσήλωση στις γραφές ;)))
ΑΦ, έβγαλα την οικονομία από το φόντο και αμέσως να συμφωνήσεις ;)

 
At 8/11/2010 10:23:00 π.μ., Blogger Μετριοπαθής Ταλιμπάν (πρώην ΑΦ) said...

Κύριε oldboy, θέλω να αγιάσω και δεν με αφήνετε :)

Ε, λοιπόν η ψευδοοικολογία δεν είναι άσχετη με την οικονομία, σου θυμίζω το γήπεδο του Παναθηναϊκού!

 
At 8/11/2010 11:19:00 π.μ., Anonymous Ανώνυμος said...

"Κατασκευασματάκια ανθρώπινα, κατασκευασματάκια αφύσικα"
Αφύσικα δεν είναι αφού είναι ανθρώπινα και ο άνθρωπος είναι προϊόν της φύσης. Το λέω σκεπτόμενη διλήμματα του τύπου: είναι σωστό να σώσω το πουλάκι από το στόμα της γάτας, αφού η Φύση έχει προβλέψει αυτή την τάξη πραγμάτων; Η λύπηση για το αδύναμο πουλάκι και η επιθυμία να το σώσουμε είναι απολύτως φυσικές αντιδράσεις. Εκτός αν δεν έχουμε καμία όρεξη να παρέμβουμε και η φύση είναι η δικαιολογία μας για να μην θεωρηθούμε αναίσθητοι. Αλλά και αυτό φυσικό είναι. Δηλαδή και η αναισθησία, αλλά και η υποκρισία.

ΤΤ

 
At 8/11/2010 11:33:00 π.μ., Blogger ellinaki said...

Αναπόφευκτα, μου ήρθε ο George Carlin στο μυαλό, με αυτό ;)

 
At 8/11/2010 01:09:00 μ.μ., Blogger pantsik said...

Old-boy, συμφωνώ με όσα γράφεις. Θέλω μόνο να τα διατυπώσω λίγο διαφορετικά:
Το ότι μεταφράζουμε τις φυσικές "καταστροφές" σαν εκδίκηση της φύσης, οφείλεται στην τάση των ανθρώπων να αποδώσουν ανθρώπινα συναισθήματα και αντιδράσεις σε φαινόμενα που δεν μπορούν να εξηγήσουν. Άλλωστε, για τον ίδιο λόγο έχουμε κατασκευάσει και έναν θεό καθ' ομοίωσιν μας. Όσο για τον όρο "καταστροφές" είναι κι αυτός επιλεγμένος με βάση τη δική μας θεώρηση του τί θεωρούμε καταστροφή. Από τη σκοπιά της φύσης (ότι και αν σημαίνει αυτό) μια πλημμύρα είναι μια φυσική διαδικασία (με την έννοια του νόμου) εκτόνωσης και εξισορρόπησης.
Από την άλλη, ο σύγχρονος άνθρωπος με την τεχνολογική του δύναμη και την εντυπωσιακή αναισθησία του, όντως επιφέρει σημαντικές αλλαγές στο οικοσύστημα που δεν θα συνέβαιναν απουσία του. Δεν μπορούμε να κρίνουμε ένα περιβάλλον χωρίς ανθρώπους σαν καλό ή κακό, αλλά μπορούμε σίγουρα να πούμε πως είναι λειτουργικό. Και αυτό το αποδεικνύει η τεράστια αντοχή του στο χρόνο.
Αν θεωρήσουμε πως ο άνθρωπος άρχισε να παρεμβαίνει στη φύση με διαφορετικό τρόπο απ' ότι τα υπόλοιπα ζώα από την εποχή της Γεωργικής Επανάστασης και μετά, τότε εάν η ιστορία της Γης είχε διάρκεια ενός έτους, η ιστορία του σύγχρονου ανθρώπου πάνω σε αυτήν είναι μόνο τα τελευταία 15 δευτερόλεπτα! Και σε αυτό το διάστημα έχει απειλήσει με διάφορους τρόπους να μεταβάλλει εντελώς το περιβάλλον της Γης, σε σημείο που θα μπορούσε να καταστεί μη βιώσιμο (με πυρηνικό πόλεμο).
Συμπερασματικά, η μόνη "καταστροφή" που μπορούμε να πούμε πως συμβαίνει πάνω σ' αυτόν τον πλανήτη είμαστε εμείς.

 
At 8/11/2010 05:21:00 μ.μ., Blogger Old Boy said...

Πάντα άπαιχτος ο Κάρλιν :)

 
At 8/12/2010 02:24:00 μ.μ., Blogger non simone said...

Φοβερός και πάντα επίκαιρος ο Carlin γιατί -έστω και αυτοπροσδιορίζομενος ως "κωμικός"- παρουσίαζε πάντα την ουσία με αλήθεια, και αυτό λείπει...

 
At 8/12/2010 04:24:00 μ.μ., Blogger karim said...

Ενα αρθρο του Faeenamalaka για ο ιδιο θεμα
http://faeenamalaka.blogspot.com/2009/09/blog-post.html

 
At 8/12/2010 06:01:00 μ.μ., Anonymous Ανώνυμος said...

Παίδες, μας την πέφτουν οι χρυσαυγίτες με μηνύσεις, θέλουν να μας φιμώσουν, σπεύσατε για βοήθεια, πριν είναι αργά.

 

Δημοσίευση σχολίου

<< Home